Odliczenie darowizn przekazanych na cele charytatywne pozwala realnie obniżyć wysokość podatku dochodowego dzięki możliwości zmniejszenia podstawy opodatkowania o określone kwoty. W największym skrócie: 

  • Darowizny na cele pożytku publicznego odlicza się do wysokości 6% rocznego dochodu,
  • a darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą można odliczyć w całości, bez limitu.

Należy zachować pełną dokumentację przekazanych środków, a rozliczenia dokonać przy składaniu zeznania PIT za dany rok podatkowy.

Odliczenie darowizny na cele pożytku publicznego – limity i warunki

Kluczowe odliczenie obejmuje darowizny na cele pożytku publicznego, takie jak wsparcie działalności charytatywnej, ochrona zdrowia, edukacji lub pomoc osobom w trudnej sytuacji życiowej. Możliwość obniżenia podstawy opodatkowania przysługuje osobom, które przekazały darowiznę takiej organizacji w danym roku podatkowym.

Odliczeniu podlega łącznie do 6% rocznego dochodu. Limit ten obejmuje wszystkie uprawniające darowizny, takie jak wsparcie organizacji pożytku publicznego (np. WOŚP, Caritas), darowizny na krwiodawstwo, na kult religijny oraz edukację zawodową. Kwotę tę sumuje się za wszystkie darowizny objęte ulgą. Darowizna może mieć postać pieniężną lub rzeczową, w przypadku towarów z uwzględnieniem VAT.

Darowizny przekazane w jednym roku podatkowym należy wykazać w zeznaniu podatkowym za ten sam rok, składanym do końca kwietnia roku następnego. Należy mieć dowód przekazania darowizny – najczęściej przelew bankowy, gdzie jasno figurują dane darczyńcy, organizacji oraz przekazana kwota.

Odliczenie darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą

Istnieje szczególna kategoria odliczeń: darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą. W odróżnieniu od ogólnych darowizn na cele pożytku publicznego, ten rodzaj darowizny może być odliczony w pełnej wartości, bez ograniczenia procentowego. To znaczy, że nawet całość dochodu z danego roku może być przeznaczona na ten cel i całkowicie odliczona od podstawy opodatkowania, o ile spełniono określone warunki formalne.

  Kiedy można odliczyć darowiznę od podatku i na co zwrócić uwagę?

Do najważniejszych wymagań należy brak dodatkowych obciążeń podatkowych po stronie darczyńcy i właściwe udokumentowanie przekazania darowizny. W praktyce oznacza to, że przy dokonaniu przelewu należy zachować potwierdzenie z danymi obu stron i wysokością przekazanej kwoty, a następnie uwzględnić ją w odpowiedniej pozycji w zeznaniu podatkowym PIT.

Dowody i dokumentacja przy odliczeniu darowizny

Aby móc odliczyć darowiznę od podatku, trzeba zachować właściwą dokumentację potwierdzającą przekazanie środków. Dowodem co do zasady powinien być przelew bankowy (lub inny dokument potwierdzający transfer do beneficjenta), zawierający dane darczyńcy, dane obdarowanego oraz dokładną kwotę darowizny wraz z datą operacji. Tylko właściwie udokumentowane darowizny można uwzględnić w deklaracji podatkowej.

Wszystkie darowizny przekazane w danym roku podatkowym rozlicza się w zeznaniu PIT składanym za ten rok, czyli np. darowizna wykonana w 2025 roku wykazywana jest w PIT za 2025 rok składanym do 30 kwietnia 2026. Uwaga – nieudokumentowane darowizny nie podlegają odliczeniu. W przypadku wspólnych darowizn małżonków, odliczenie może przysługiwać wyłącznie osobie, z której rachunku zrealizowano przelew.

Proces odliczenia w zeznaniu rocznym PIT

Proces rozliczenia darowizn w PIT sprowadza się do kilku niezbędnych kroków. Pierwszy to przekazanie darowizny w ciągu roku podatkowego, następnie zebranie dowodów wpłat. W kolejnym kroku należy wpisać odpowiednią kwotę darowizny w rubrykach przeznaczonych na ulgi podatkowe w formularzu PIT. Obowiązuje tu zasada: możliwa kwota ulgi to wartość darowizny lub 6% dochodu – w zależności która z tych wartości jest niższa. Dla darowizn kościelnych obowiązuje wpisanie pełnej przekazanej sumy.

Organizacje pożytku publicznego można wskazać zarówno w kontekście odliczenia darowizny, jak i przekazania 1,5% podatku – są to dwa oddzielne przywileje. Przypominamy, że ulgę podatkową można rozliczyć za każdy rok oddzielnie; jeśli darowizna została przekazana w roku 2026, odlicza się ją w PIT składanym w 2027 roku.

Najważniejsze pojęcia i zależności dotyczące ulgi na darowizny charytatywne

Kluczowa różnica pomiędzy ulgą z tytułu darowizny a innymi ulgami polega na tym, że obniżany jest dochód do opodatkowania, nie sama wartość podatku. Inaczej mówiąc – odliczona kwota zmniejsza podstawę podatku, a nie ostateczną kwotę do zapłaty. Limit 6% środki odnosi się do całości sumy kwalifikowanych darowizn danego podatnika.

  Przekazanie 1 procent podatku jak to działa w praktyce?

W przypadku przekroczenia limitu, nadwyżka ponad 6% rocznego dochodu nie podlega odliczeniu. Jeżeli podatnik przekazał zarówno darowizny na OPP, ofiary na kult religijny czy wsparcie dla edukacji, łączna suma odliczeń nie może być wyższa niż 6% uzyskanego dochodu. Wyjątkiem pozostaje kościelna działalność charytatywno-opiekuńcza – tu nie stosuje się żadnych limitów procentowych, co oznacza możliwość pełnego odliczenia w ramach roku podatkowego.

Aktualne trendy i nowości w odliczaniu darowizn (2025/2026)

W ostatnim czasie rośnie popularność odliczeń dla darowizn charytatywnych – coraz więcej podatników korzysta z rozliczeń elektronicznych i możliwości przekazania dodatkowego 1,5% podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego obok standardowego odliczenia przekazanej darowizny. W latach 2025 i 2026 przewiduje się dalszy wzrost znaczenia e-PIT oraz cyfrowych potwierdzeń z bankowości elektronicznej jako dowodu darowizny.

Obserwuje się większe zainteresowanie ulgami dotyczącymi wsparcia Ukrainy, szczególnie w zakresie ratownictwa medycznego, chociaż w tym przypadku mogą istnieć dodatkowe warunki szczególne. Liczy się każda forma udokumentowanej pomocy – tylko darowizny potwierdzone przelewem i wykazane w odpowiednich rubrykach deklaracji podatkowej umożliwiają korzystanie z ulgi podatkowej.

Podsumowanie – co zrobić, by legalnie i skutecznie odliczyć darowiznę od podatku?

Skuteczne odliczenie darowizny od podatku wymaga spełnienia kilku niezbędnych warunków: przekazanie pieniędzy organizacji uprawnionej do przyjmowania darowizn na cele pożytku publicznego lub działalności kościelnej, zachowanie odpowiedniego dowodu przekazania kwoty (najlepiej przelew bankowy), oraz prawidłowe ujęcie darowizny w deklaracji podatkowej za dany rok.

Limity odliczeń są ściśle określone: 6% rocznego dochodu łącznie dla większości darowizn oraz brak limitu dla wsparcia kościelnej działalności opiekuńczej. Każda darowizna ujęta przy składaniu rocznego zeznania PIT musi być poparta stosownym dokumentem. Aktualne przepisy umożliwiają wygodne rozliczenie przez system e-PIT lub formularz papierowy do końca kwietnia roku następnego po przekazaniu darowizny.