1 podatku ile to pieniędzy i od czego zależy jego wysokość? Wysokość podatku zależy bezpośrednio od rodzaju podatku, zastosowanej stawki oraz podstawy opodatkowania – na przykład w przypadku PIT liczy się dochód i próg podatkowy, a przy podatku od nieruchomości – powierzchnia nieruchomości i stawki lokalne[2][5]. Szczegóły mechanizmów oraz aktualne wartości stawek przedstawia poniższa analiza.
Podatek PIT — ile wynosi i od czego zależy?
PIT, czyli podatek dochodowy od osób fizycznych, rozliczany jest według skali progresywnej lub w formie podatku liniowego. Stawki PIT na 2026 rok wynoszą:
- 12% — dla dochodu do 120 000 zł
- 32% — dla nadwyżki ponad 120 000 zł
Kwota wolna od podatku wynosi 30 000 zł. Odpowiada za to, że do tej wysokości dochodu nie zapłacimy podatku[2][4]. Kwota zmniejszająca podatek, czyli wartość odejmowana od należności skarbowej, wynosi 3 600 zł. W przypadku wyboru podatku liniowego obowiązuje stawka 19%, bez żadnych ulg ani kwoty wolnej[2].
Wysokość podatku PIT uzależniona jest przede wszystkim od:
- całkowitej wartości uzyskanego dochodu
- wyboru skali rozliczenia (progresywna lub liniowa)
- możliwości zastosowania ulg oraz kwoty wolnej (przy skali progresywnej)
Dodatkowo, przy dochodach powyżej 1 mln zł naliczany jest podatek solidarnościowy w wysokości 4%[4]. Najważniejsza zasada: im wyższy dochód oraz próg podatkowy, tym wyższa efektywna stawka PIT[2].
Podatek od nieruchomości – ile wynosi?
Podatek od nieruchomości obliczany jest na podstawie powierzchni użytkowej budynków, gruntów oraz ich przeznaczenia. Stawki ustalane są przez gminy, lecz nie mogą przekroczyć wartości maksymalnych wyznaczonych przez Ministerstwo Finansów.
Maksymalne stawki podatku od nieruchomości w 2026 roku:
- 35,53 zł/m² — dla budynków gospodarczych, co oznacza ponad półtorazłotową podwyżkę w stosunku do 2025 roku
- 1,25 zł/m² — dla budynków mieszkalnych
- 1,45 zł/m² — dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą
Faktyczna wysokość podatku zależy od powierzchni nieruchomości, klasyfikacji budynku (mieszkalny/gospodarczy), a także uchwały rady gminy[3][5]. Od 2025 r. obowiązują nowe definicje budynku, budowli i „trwałego związku z gruntem”[3][6], co może wpłynąć na klasyfikację oraz efektywną stawkę podatku.
Co wpływa na wysokość podatku?
Wysokość podatku PIT wzrasta progresywnie wraz z uzyskiwanym dochodem. Na należność podatkową wpływają wielkość dochodu, ulgi, wybrana forma opodatkowania oraz składki ZUS, których wysokość powiązana jest z minimalnym wynagrodzeniem (w 2026 r. — 4 806 zł)[1][2]. Wzrost minimalnej płacy skutkuje rosnącymi kosztami ZUS, a limit dochodów uprawniających do ryczałtu czy statusu małego podatnika wyniesie 8,517 mln zł[1].
Podatek od nieruchomości zależny jest od:
- powierzchni opodatkowanej
- kategorii budynku lub gruntu (mieszkalny, gospodarczy, grunt związany z działalnością)
- stawki ustalonej przez gminę, nieprzekraczającej limitu MF
Zmienione i doprecyzowane definicje oraz obowiązek składania deklaracji DN-1 do 31 stycznia 2026 r. mają kluczowe znaczenie dla poprawnego naliczenia należności podatkowej[5][6]. Ryzyko nieprawidłowej kwalifikacji może skutkować naliczeniem wyższej stawki, zwłaszcza przy rozróżnieniu budynków mieszkalnych od gospodarczych[3].
Limity, nowe zasady i ich konsekwencje
W 2026 r. wzrosną limity dla wielu podatkowych rozliczeń:
- kasowy PIT będzie dostępny dla firm o przychodach do 2 mln zł, pozwalając na rozliczenie przy wpływie środków, nie fakturze
- zwolnienie z VAT obejmie sprzedaż nieprzekraczającą 240 000 zł rocznie
- status małego podatnika i możliwość stosowania ryczałtu do 8,517 mln zł[1]
Zmiany te zapewnią większą elastyczność i dostosowanie formy rozliczenia podatku do skali działalności gospodarczej. Mechanizmy progresji oraz nowe limity wpływają na ogólną efektywną wysokość podatków oraz koszty prowadzenia firmy[1][3].
Podsumowanie
Wysokość 1 podatku w Polsce w 2026 r. zależy od konkretnego rodzaju podatku. W przypadku PIT kluczowe są dochód, próg podatkowy oraz ulgi. Dla podatku od nieruchomości najistotniejsze jest przeznaczenie i powierzchnia nieruchomości oraz stawki ustalane przez gminy w granicach maksymalnych stawek Ministerstwa Finansów. Na podatki wpływ mają też limity, zmiany w przepisach i wysokość minimalnego wynagrodzenia[1][2][3][5][6].
Źródła:
- https://dsk-kancelaria.pl/blog/jakie-zmiany-podatkowe-wejda-w-zycie-od-1-stycznia-2026-roku-przedsiebiorcy-moga-odetchnac-z-ulga/
- https://bizky.ai/blog/progi-podatkowe-2026-aktualne-zasady-i-mozliwe-zmiany/
- https://gjw.pl/prawo-w-inwestycjach/nieruchomosci/podatek-od-nieruchomosci-2026-a-dzialalnosc-gospodarcza-deklaracja-ryzyko-podatkowe-i-nowe-interpretacje/
- https://poradnikprzedsiebiorcy.pl/-skala-podatkowa-nowy-prog-podatkowy-i-kwota-wolna
- https://www.pit.pl/aktualnosci/opodatkowanie-nieruchomosci-w-2026-r
- https://staniekandpartners.pl/blog/zbliza-sie-termin-deklaracji-na-2026-dn-1-czas-przygotowac-kalkulacje-w-podatku-od-nieruchomosci/
- https://www.deloitte.com/pl/pl/services/tax/services/podatek-od-nieruchomosci.html
NaDobraSprawe.pl to portal, który łączy ludzi gotowych nieść pomoc z tymi, którzy jej potrzebują. Piszemy o darczyńcach, wolontariuszach, działaniach społecznych i dobrych inicjatywach, które naprawdę zmieniają świat. Dobroczynność blisko Ciebie – nie jako hasło, lecz codzienna inspiracja.